Epilepsili Gebelerin Takibi Nasıl Olmalıdır?
Epilepsi, gebelikte en sık rastlanan nörolojik hastalıktır. Epilepsisi mevcut gebeler uygun şekilde yönetilirse gebelik süreci, doğum ve doğum sonrası dönem sorunsuz geçer. Gebelik planlayan epilepsili anne adayları gebelik öncesinde nöroloji uzmanı ve perinatoloji uzmanı/kadın hastalıkları doğum uzmanı ile birlikte konsülte edilmelidir. Gebelik takipleri sırasında yapılan ultrasonografi ile gebelik haftasına göre değişmekle birlikte pek çok yapısal anomali saptanabilir.
Nöbetlerin kontrol durumu, kullanılan antiepileptik ilacın fetüste anomali yapma potansiyeli, çoklu ilaç alıyorsa mümkünse tek ilaca düşürebilme vb değerlendirilmelidir. Nöbet kontrolü sağlanabilecek en düşük etkili doz hedeflenmelidir; ilaç değişikliği nörolog gözetiminde planlanmalıdır. Bazı kombinasyonlar fetüste anomali riskinin arttırır, nöbetlerin kontrolünü sağlamayabilir. Son bir yıl içinde sık nöbet geçirilmişse gebelik ertelenebilir.
Epilepsi anne adaylarında fetüste nöral tüp defekti riskini azaltmak için gebelik planlamadan önce folic asit başlanmalıdır, gebeliğin ilk üç ayında devam edilmelidir. Gebelikte kan hacmindeki değişiklikler ve hormonal durum nedeniyle ilaçların kan düzeylerinde düşme görülür, bu da nöbetlerin kontrolünü bozar. Be nedenle belli aralıklarla antiepileptik ilaçların kan düzeyine bakılıp doz ayarlaması yapılması gerekir.
Gebelik takipleri sırasında konjenital anomali riski nedeniyle detaylı ultrasonografi yapılmalıdır. Doğum zamanı ve şekli annenin nöbet kontrolüne, obstetrik duruma ve fetüsün durumuna göre planlanmalıdır.
Doğumda nöbet geçirme riski çok düşüktür. Uykusuzluk, stres, susuzluk ve ağrı kontrolüne dikkat edilmelidir.Doğum sonrası emzirmede sorun olmaz, ancak anneye destek olunmalıdır. Bir ay içinde ilaç dozu gebelik öncesi değerlerine düşürülmelidir. Gebelikte korunmada rahim içi araç önerilir.